katedra

Wskazania dotyczące zarządzania cmentarzami parafialnymi w archidiecezji katowickiej

Postanowienia ogólne

§ 1

Zaleca się, by każda parafia miała własny cmentarz. Dlatego proboszcz parafii, która cmentarza nie posiada, ale dysponuje odpowiednimi możliwościami, winien starać się o jego założenie.

§ 2

1. Zgodnie z obowiązującym prawem polskim groby ludzi mogą być usytuowane jedynie na cmentarzach.

2. Rozróżnia się następujące rodzaje grobów: ziemne, murowane, rodzinne, katakumby i kolumbaria.

3. Ilekroć w niniejszej instrukcji jest mowa o:

a. grobie ziemnym – należy przez to rozumieć dół w ziemi, do którego składa się trumnę ze zwłokami lub urnę i zasypuje je ziemią;

b. grobie murowanym – należy przez to rozumieć dół, w którym boki są murowane do poziomu gruntu, do którego składa się trumnę ze zwłokami lub urnę;

c. grobie rodzinnym – należy przez to rozumieć grób (zarówno ziemny, jak i murowany) przeznaczony do składania dwóch lub więcej trumien ze zwłokami lub urn;

d. katakumbach – należy przez to rozumieć pomieszczenie z niszami w ścianie, przeznaczone do pochówku zwłok;

e. kolumbarium – należy przez to rozumieć budowlę z niszami przeznaczonymi do składania urn.

§ 3

1. W miejscowościach, w których nie ma cmentarzy komunalnych, zarządca cmentarza parafialnego jest obowiązany umożliwić pochowanie na tym cmentarzu, bez jakiejkolwiek dyskryminacji, zwłok zmarłych innego wyznania lub niewierzących.

2. Zarządca cmentarza parafialnego nie może odmówić pochowania zwłok osoby, która posiada nabyte prawo do pochówku w określonym miejscu tego cmentarza.

3. Prawo to służy, obok osoby określonej w ust. 2, także jej bliskim, to jest małżonkowi, wstępnym, zstępnym, rodzeństwu i przysposobionym.

4. Zwłoki osób, o których mowa w ust. 2 i 3, powinny być przez zarządcę cmentarza parafialnego traktowane na równi ze zwłokami osób należących do parafii, która jest właścicielem cmentarza, w szczególności pod względem wyznaczenia miejsca pochowania, właściwego ceremoniału pogrzebowego i wznoszenia nagrobków.

Urządzenie cmentarza

§ 4

1. Cmentarze parafialne winny być urządzone i zarządzane zgodnie z prawem kanonicznym oraz według norm zawartych w obowiązujących przepisach prawa polskiego (por. wykaz w załączniku 1).

2. Arcybiskup Metropolita Katowicki decyduje o założeniu lub rozszerzeniu cmentarza parafialnego, które może nastąpić na terenie przeznaczonym na ten cel w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego po uzyskaniu zgody właściwego państwowego inspektora sanitarnego.

§ 5

Cmentarz parafialny winien być tak zaplanowany, by zapewnić łatwe dojście do każdego grobu. Należy zaplanować aleje główne, będące zasadniczymi ciągami komunikacji oraz mniejsze, boczne, które prowadzą do poszczególnych pól grzebalnych. Aleje te winny mieć – w miarę możliwości – utwardzoną nawierzchnię.

§ 6

1. Teren cmentarza musi być ogrodzony.

2. Przy wejściu na cmentarz w widocznym miejscu winien być umieszczony regulamin cmentarza.

3. Na cmentarzu niezbędne są punkty czerpania wody.

4. Na cmentarzu należy wyznaczyć wystarczającą liczbę miejsc składowania odpadów, biorąc pod uwagę wielkość cmentarza i liczbę grobów.

5. Jeśli warunki terenowe na to pozwalają, przy cmentarzu powinien znajdować się parking.

Zarząd cmentarzem parafialnym

§ 7

1. Cmentarzem parafialnym zarządza proboszcz lub administrator parafii albo osoba, z którą parafia zawarła umowę o administrowanie nieruchomością.

2. W przypadku zarządzania cmentarzem przez proboszcza lub administratora parafii:

a. wszystkie sprawy związane z pogrzebem i cmentarzem załatwiane są w kancelarii parafialnej;

b. księgi cmentarne i plan graficzny cmentarza są przechowywane w kancelarii parafialnej (duplikaty mogą znajdować się na cmentarzu u grabarza);

c. grabarz i inne osoby pracujące na cmentarzu są zatrudniane i wynagradzane przez parafię;

d. grabarz jest odpowiedzialny za codzienne otwieranie i zamykanie cmentarza;

e. wszystkie ofiary związane z pogrzebem i cmentarzem wpływają do kasy parafialnej;

f. wszystkie koszty związane z prowadzeniem cmentarza są pokrywane przez kasę parafialną.

3. W przypadku powierzenia zarządzania cmentarzem osobie trzeciej:

a. wszystkie sprawy związane z pogrzebem katolickim załatwiane są w kancelarii parafialnej;

b. sprawy związane z przygotowaniem miejsca grzebalnego załatwiane są z zarządcą cmentarza na zasadzie wolnej konkurencji;

c. księgi cmentarne i plan graficzny cmentarza są przechowywane w kancelarii parafialnej (duplikaty mogą być na cmentarzu);

d. zarządca cmentarza i inne osoby pracujące na cmentarzu prowadzą własną działalność gospodarczą (odpowiednio zarejestrowaną i opodatkowaną);

e. parafia zawiera z zarządcą cmentarza umowę o administrowanie nieruchomością (cmentarzem) według załączonego wzoru.

§8

Wszyscy uczestnicy ceremonii pogrzebowych oraz osoby przebywające na cmentarzu są zobowiązane do przestrzegania regulaminu cmentarza i zarządzeń jego zarządcy.

§ 9

Biuro cmentarza może znajdować się na cmentarzu. Jeśli jest usytuowane w innym miejscu, wtedy na cmentarzu powinna być umieszczona informacja wskazująca jego dokładny adres i numer telefonu.

§ 10

1. Pracowników cmentarnych zatrudnia zarządca cmentarza.

2. Prace związane z pochówkiem i utrzymaniem cmentarza mogą być wykonywane również przez wolontariuszy zgodnie z obowiązującym prawem.

§ 11

1. Zarządca cmentarza powinien dokonać ubezpieczenia cmentarza od odpowiedzialności cywilnej.

2. Ubezpieczenia poszczególnych obiektów cmentarnych (grobowców, nagrobków, pomników i tym podobne) od aktów wandalizmu, przypadkowego uszkodzenia lub zniszczenia mogą dokonywać indywidualnie osoby sprawujące nad nimi pieczę.

3. Odpowiedzialność parafii za osobowe lub rzeczowe szkody powstałe na terenie cmentarza uzależniona jest od tego, czy zarządca cmentarza ponosi za nie winę.

§ 12

1. Zarządca cmentarza jest zobowiązany do prowadzenia następującej dokumentacji:

a. księgi osób pochowanych na cmentarzu, prowadzonej według numeracji narastającej lub w układzie rocznym; układ księgi i sposób dokonywania wszelkich zapisów ściśle określa prawo państwowe (por. załącznik 1);

b. księgi cmentarnej, czyli alfabetycznego spisu osób pochowanych na cmentarzu; układ księgi i sposób dokonywania w niej zapisów określa prawo państwowe (por. załącznik 1);

c. księgi grobów, utworzonej na podstawie planu cmentarza zawierającego podział na pola grzebalne (sektory), rzędy i miejsca; księga ta winna zawierać dane osoby pochowanej oraz dane (imię, nazwisko, adres) osoby, która przyjęła opiekę nad grobem i która jednocześnie ma prawo – po uiszczeniu kolejnej ofiary – decydowania o przeznaczeniu danego miejsca po upływie dwudziestu lat od dnia pochówku.

2. Wpisów do ksiąg cmentarnych na podstawie oryginału karty zgonu dokonuje osobiście zarządca cmentarza lub osoba przez niego upoważniona.

3. Księgi cmentarne mogą być prowadzone w wersji elektronicznej.

§ 13

1. Zarządca cmentarza przechowuje księgi cmentarne bezterminowo.

2. Oryginały ksiąg wraz z planem cmentarza powinny być przechowywane w kancelarii parafii, w pomieszczeniu zapewniającym należyte ich zabezpieczenie przed uszkodzeniem, zniszczeniem, kradzieżą oraz w sposób uniemożliwiający zmiany wpisów przez osoby nieupoważnione. Ich duplikaty mogą się znajdować na cmentarzu.

3. Kartę zgonu należy przechowywać przez okres co najmniej trzydziestu lat.

Prawo do grobu

§ 14

1. Każdy grób powinien mieć dysponenta.

2. Dokumentem potwierdzającym prawo do dysponowania grobem jest imienne pokwitowanie uiszczenia ofiary za grób wystawione dysponentowi przez zarządcę cmentarza.

3. W przypadku śmierci dysponenta grobu (także w sytuacji gdy nie został on w nim pochowany) prawo do dysponowania grobem przechodzi na osobę, która zleciła organizację pogrzebu, chyba że inna osoba przedstawi prawomocne orzeczenie sądowe, wskazujące ją jako osobę uprawnioną do dysponowania grobem.

4. Dysponent grobu jest uprawniony do zrzeczenia się prawa do miejsca grzebalnego na rzecz najbliższych członków rodziny zmarłego, którego ciało pochowano w danym grobie. Takie zrzeczenie może nastąpić tylko w formie pisemnej w biurze cmentarza, przy czym jeden egzemplarz oświadczenia woli zostaje w biurze, a drugi otrzymuje dysponent grobu.

§ 15

Odnośnie do rozmiarów grobów oraz innych miejsc pochówku zwłok i szczątków ludzkich należy się kierować przepisami prawa państwowego (por. załącznik 1).

§ 16

1. Na grobach można ustawić nagrobki o wymiarach nieprzekraczających granic powierzchni grobu albo usypywać ziemię w postaci pagórka nad grobem. Ustawienie nagrobka nie zmienia faktu, że w dalszym ciągu pozostaje to grób ziemny.

2. Na cmentarzach parafialnych nie należy budować grobowców naziemnych.

3. Na cmentarzach parafialnych zabrania się wydzielania pól przeznaczonych do rozsypywania prochów zmarłych.

§ 17

Należy uzyskać zgodę zarządcy cmentarza na postawienie każdego nagrobka, wjazd pojazdów mechanicznych na cmentarz, zagospodarowanie przejścia między grobami (montowanie ławek, sadzenie krzewów przy grobach, układanie chodników wokół grobów i tak dalej). Wydanie takiej zgody może się wiązać ze złożeniem ofiary zgodnie z zasadami podanymi do publicznej wiadomości.

§ 18

1. Grób ziemny nie może być wykorzystany do ponownego pochówku przed upływem dwudziestu lat.

2. Ponowne wykorzystanie grobu po upływie tego okresu nie może nastąpić, jeżeli uprawniona osoba zgłosi zastrzeżenie przeciw temu i uiści ofiarę przewidzianą za pochowanie zwłok. Zastrzeżenie to ma skutek na dalszych dwadzieścia lat i może być odnowione. Prawo to przysługuje przede wszystkim osobie, która zajęła się przygotowaniem pogrzebu i zadeklarowała opiekę nad grobem.

3. Po upływie dwudziestu lat grób może być przeznaczony do ponownego pochówku, to znaczy zarządca cmentarza może przekazać to miejsce innej osobie celem pochowania tam ciała innego zmarłego. Wskazane jest, w miarę możliwości, powiadomienie osoby opiekującej się grobem o takim zamiarze. Gdy nie można się z nią skontaktować bezpośrednio, to należy odpowiednio wcześnie umieścić na grobie tabliczkę z napisem „Grób do przekopania”.

4. Dotychczasowe prawo do grobu wygasa od momentu i na skutek zaistnienia prawa innej osoby do pochowania zwłok w tym grobie. Jednak dopóki zarządca cmentarza nie rozporządził miejscem i inna osoba nie nabyła prawa do grobu w tym miejscu, można skutecznie zgłosić zastrzeżenie i uiścić ofiarę, przedłużając prawo do grobu na następne dwadzieścia lat.

5. Osobie, która mimo upływu terminu nie dokonała przedłużenia zgodnie z wymienionymi wyżej warunkami, nie przysługuje roszczenie o przywrócenie posiadania miejsca oddanego przez zarządcę cmentarza innej osobie z przeznaczeniem na grób, chociażby nadal stale odwiedzała grób i utrzymywała go w należytym stanie.

6. Dozwolone są umowy przedłużające termin, przed upływem którego nie wolno użyć grobu do ponownego pochowania.

§ 19

1. W przypadku grobów murowanych, przeznaczonych do pochowania zwłok więcej niż jednej osoby, a także miejsc przeznaczonych do pochówku urn zawierających szczątki ludzkie powstałe w wyniku spopielenia zwłok prawo do użytkowania miejsca na cmentarzach parafialnych archidiecezji katowickiej jest rezerwowane na pięćdziesiąt lat.

2. W sytuacji opisanej w ust. 1 ofiara za prawo do użytkowania miejsca na cmentarzu jest pobierana za cały ten okres.

3. W istniejących grobach murowanych dopuszcza się chowanie zwłok osób zmarłych w ciągu dwudziestu lat po wydaniu decyzji o zamknięciu cmentarza.

4. W grobie murowanym nie mogą być chowane zwłoki osób niemających do tego grobu uprawnienia.

§ 20

Zabrania się użycia do ponownych pochówków tych grobów, które mają wartość pamiątek historycznych (ze względu na swą dawność lub ze względu na osoby, których ciała są w nich pochowane, albo ze względu na zdarzenia, z którymi groby te mają związek) bądź też które mają wartość artystyczną.

§ 21

1. Ekshumacja zwłok i szczątków może być dokonana:

a. na umotywowaną prośbę osób uprawnionych do pochowania zwłok za zezwoleniem właściwego państwowego inspektora sanitarnego;

b. w odpowiedzi na zarządzenie prokuratora lub sądu;

c. na podstawie decyzji właściwego państwowego inspektora sanitarnego w razie zajęcia terenu cmentarza na inny cel.

2. W przypadku wymienionym w ust. 1 pkt. c zwłoki i szczątki powinny być pochowane na nowo w innym miejscu. W przypadkach wywłaszczania terenu cmentarnego koszt ekshumacji i przeniesienia ponosi nabywca terenu.

3. Zwłoki osób zmarłych na choroby zakaźne, których wykaz ustala minister właściwy do spraw zdrowia, nie mogą być ekshumowane w przypadkach przewidzianych w ust. 1 pkt. a przed upływem dwóch lat od dnia zgonu.

4. Szczegółowy sposób przeprowadzania ekshumacji określa prawo państwowe (por. załącznik nr 1).

§ 22

Należy kilka razy w roku w ogłoszeniach parafialnych zachęcać wiernych do dbania o groby i przypominać, że w przypadku nieprzedłużenia rezerwacji grobu może on zostać użyty do ponownego pochowania zwłok. Dotycząca tej sprawy informacja powinna być również umieszczona na stałe przy wejściach na cmentarz.

Ofiary cmentarne

§ 23

1. Określenie wysokości ofiar cmentarnych należy do parafii, która jest właścicielem cmentarza.

2. Wysokość ofiar na cmentarzach parafialnych powinna być ustalona analogicznie do wysokości opłat ustalonych dla cmentarzy komunalnych znajdujących się w najbliższej okolicy i powinna uwzględniać realne koszty utrzymania oraz koniecznych inwestycji.

3. Szczegółowe decyzje co do wysokości ofiar (takich jak ofiara za miejsce grzebalne, za wydanie zezwolenia na postawienie nagrobka i tym podobne) podejmują proboszczowie lub administratorzy parafii będących właścicielami cmentarzy po zasięgnięciu opinii parafialnej rady do spraw ekonomicznych.

4. Można zachować zwyczaj pobierania ofiary w wysokości dziesięciu procent wartości nagrobka stawianego na cmentarzu.

§ 24

W przypadku niedostatku materialnego rodziny zmarłego należy zmniejszyć wysokość ofiar, a nawet z nich zrezygnować.

§ 25

Wpływy z ofiar cmentarnych powinny być przeznaczane w pierwszym rzędzie na pokrycie kosztów utrzymania cmentarza (a w szczególności na: wynagrodzenia pracowników cmentarza, koszty wywozu i składowania śmieci, utrzymania porządku na cmentarzu, opłaty za wodę, energię elektryczną, ubezpieczenie cmentarza), a następnie na inne cele parafialne.

ANEKS 1:

Wykaz aktów prawa państwowego związanych z cmentarzami i pochówkiem

Ustawa z dnia 28 marca 1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych (Dz. U. z 1933 r., Nr 39, poz. 311 z późn. zm.).

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 października 1936 r. wydane w porozumieniu z Ministrami Spraw Wojskowych i Opieki Społecznej w sprawie wykonania ustawy z dnia 28 marca 1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych (Dz. U. z 1936 r., Nr 85, poz. 595).

Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2015 r., poz. 2126 z późn. zm.).

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 25 sierpnia 1959 r. w sprawie określenia, jakie tereny pod względem sanitarnym są odpowiednie na cmentarze (Dz. U. z 1959 r., Nr 52, poz. 315).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 3 sierpnia 1961 r. w sprawie stwierdzenia zgonu i jego przyczyny (Dz U. z 1961 r., Nr 39, poz. 202).

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 1 sierpnia 2001 r. w sprawie sposobu prowadzenia ewidencji grobów (Dz. U. z 2001 r., Nr 90, poz. 1013).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie wykazu chorób zakaźnych, w przypadku których stwierdzenie zgonu wymaga szczególnego postępowania ze zwłokami osób zmarłych na te choroby (Dz. U. z 2001 r., Nr 152, poz. 1742).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2001 r. w sprawie postępowania ze zwłokami i szczątkami ludzkimi (Dz. U. z 2001 r., Nr 153, poz. 1783).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wydawania pozwoleń i zaświadczeń na przewóz zwłok i szczątków ludzkich (Dz. U. z 2007 r., Nr 249, poz. 1866).

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 7 marca 2008 r. w sprawie wymagań, jakie muszą spełniać cmentarze, groby i inne miejsca pochówku zwłok i szczątków (Dz. U. z 2008 r., Nr 48, poz. 284).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 30 lipca 2009 r. w sprawie trybu i warunków przekazywania zwłok do celów naukowych (Dz. U. z 2009 r., Nr 129, poz. 1067).

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie sposobu postępowania ze zwłokami osób pozbawionych wolności zmarłych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2010 r., Nr 123, poz. 839).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 23 marca 2011 r. w sprawie sposobu przechowywania zwłok i szczątków (Dz. U. z 2011 r., Nr 75, poz. 405).

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 22 stycznia 2015 r. w sprawie postępowania ze zwłokami cudzoziemców umieszczonych w strzeżonym ośrodku lub przebywających w areszcie dla cudzoziemców (Dz. U. z 2015 r., poz. 179).

ANEKS 2:

Regulamin cmentarza parafialnego

w _________________________

(wersja dla parafii)

Kościół zawsze uważał zarówno cmentarze, jak i poszczególne groby, gdzie spoczywają ciała zmarłych, za miejsca święte. Prawo kanoniczne określa: „miejscami świętymi są te, które przez poświęcenie lub błogosławieństwo, dokonane według przepisów ksiąg liturgicznych, przeznacza się do kultu Bożego lub na grzebanie wiernych” (kan. 1205 Kodeksu prawa kanonicznego). Cmentarz jest miejscem ciszy, modlitwy i zadumy, należy więc zachować spokój i uszanować jego świętość. Ciała wiernych, których Bóg powołał do siebie, oczekują tutaj na dzień zmartwychwstania. Celem zapewnienia im należnej czci oraz dla porządku i utrzymania właściwego stanu estetycznego powierza się te cmentarze wraz z ich urządzeniami szczególnej dbałości osób wykonujących na ich terenach prace i odwiedzających groby swoich bliskich, zaleca się także stosowanie poniższego regulaminu.

Rozdział 1: Przepisy ogólne

§ 1

Na użytek niniejszego regulaminu przyjmuje się następujące definicje:

1. Zarządzanie cmentarzem: usługi cmentarne i organizowanie usług cmentarnych, do których należy: przyjmowanie zwłok do pochowania i zawieranie umów o użytkowanie grobu, przyjmowanie ofiar cmentarnych, prowadzenie przewidzianej prawem ewidencji i dokumentacji, utrzymanie porządku, wykonywanie wszelkich prac związanych z ogrodzeniem, zagospodarowaniem i utrzymaniem terenu cmentarza – które to czynności należą do kompetencji zarządcy cmentarza.

2. Usługi pogrzebowe: eksportacja zwłok z miejsca zgonu do miejsca przechowywania, przewóz zwłok w kraju i za granicą, przechowywanie zwłok, przygotowanie zwłok do pogrzebu, przygotowanie miejsca na cmentarzu, wykonywanie (kopanie i zasypywanie) grobu, transport zwłok z miejsca przechowywania do kaplicy cmentarnej, załatwianie wszelkich spraw związanych z pochówkiem, pochówek z asystą pogrzebową, uformowanie grobu, ekshumacja zwłok i szczątków ludzkich, spopielenie oraz murowanie komór grobowych, sprzedaż akcesoriów pogrzebowych.

3. Dysponent grobu: osoba, która złożyła ofiarę za miejsce grzebalne i jest uprawniona do podejmowania decyzji w sprawie grobu jako posiadająca prawo do grobu.

4. Prawo do grobu: określenie zakresu, czyli przedmiotu osobistych i materialnych uprawnień najbliższej rodziny wobec miejsca pochowania bliskiej osoby.

§ 2

Właścicielem i zarządcą cmentarza jest parafia ____________________ w _____________________________________, na której spoczywa obowiązek zachowania katolickiego charakteru cmentarza i jego utrzymania zgodnie z przeznaczeniem.

§ 3

Parafia jest właścicielem gruntów, drzewostanu i grobów jako ściśle związanych z gruntem oraz wszystkich urządzeń znajdujących się na terenie cmentarza. Za właścicieli nagrobków uważa się dysponentów grobów.

§ 4

Bieżące zarządzanie cmentarzem wykonuje proboszcz lub administrator parafii.

§ 5

Do zadań tych w szczególności należy:

a. piecza nad godnym i spokojnym przebiegiem uroczystości pogrzebowych;

b. sprawowanie nadzoru nad czynnościami przygotowania grobu (miejsca spoczynku) i uporządkowania otoczenia grobu po czynnościach związanych z pochówkiem lub ekshumacją, czuwanie nad prawidłowym wykonaniem robót (uwzględniając szacunek do szczątków ludzkich znajdujących się już w ziemi) – jeśli usługi te wykonuje inny przedsiębiorca;

c. nadzór architektoniczno-urbanistyczny, sanitarny i porządkowy;

d. prowadzenie dokumentacji cmentarza wynikającej ze stosownych przepisów prawa państwowego;

e. utrzymywanie porządku, w tym utrzymywanie we właściwym stanie technicznym dróg dojazdowych i wewnętrznych (utrzymanie alejek, zamiatanie i odśnieżanie dróg), utrzymywanie we właściwym stanie dostępu do pól grzebalnych oraz urządzeń sanitarnych i wodnokanalizacyjnych, zbieranie i wywóz śmieci;

f. konserwacja małej architektury oraz kaplicy przedpogrzebowej i budynków gospodarczych;

g. planowanie, zakładanie i utrzymywanie zieleni (koszenie trawy, grabienie liści, pielęgnacja drzew i krzewów, nasadzenia);

h. udostępnianie infrastruktury cmentarza;

i. wykonywanie wszelkich innych prac związanych z zagospodarowaniem i utrzymaniem cmentarza, w tym przygotowanie pól grzebalnych zgodnie z planem zagospodarowania cmentarza.

Rozdział 2: Postanowienia porządkowe

§ 6

Cmentarz otwarty jest codziennie: w porze letniej (od 1 kwietnia do 31 października) od godziny 8.00 do 20.00, a w porze zimowej (od 1 listopada do 31 marca) od godziny 8.00 do zmroku (do 17.00).

§ 7

Osoby przebywające na terenie cmentarza zobowiązane są do poszanowania świętości miejsca, do zachowania ciszy i szacunku należnego osobom zmarłym oraz do dbania o czystość i porządek. Dzieciom wolno przebywać na cmentarzu tylko pod opieką dorosłych.

§ 8

W szczególności niedozwolone jest na terenie cmentarza:

-     zakłócanie ciszy, porządku i powagi miejsca,

-     przebywanie poza godzinami otwarcia,

-     przebywanie w stanie nietrzeźwym, spożywanie napojów alkoholowych i środków odurzających, palenie papierosów,

-     wprowadzanie zwierząt,

-     niszczenie zieleni,

-     niszczenie lub samowolne przemieszczanie elementów małej architektury,

-     prowadzenie akwizycji, umieszczanie reklam i rozkładanie wizytówek,

-     prowadzenie handlu,

-     zabudowanie grobu wykraczające poza powierzchnię miejsca grzebalnego,

-     samowolne wykonywanie prac budowlanych i kamieniarskich,

-     ustawianie bez zgody zarządcy cmentarza ławek, ogrodzeń, sadzenie drzew i krzewów, utwardzanie gruntu wokół miejsc grzebalnych i tym podobne,

-     usuwanie lub niszczenie na grobach tablic i napisów dotyczących osób tam pochowanych,

-     zbieranie wszelkiego rodzaju roślin, sztucznych kwiatów i wiązanek, zniczy z cudzych grobów,

-     wjeżdżanie pojazdami mechanicznymi i rowerami bez zgody zarządcy cmentarza,

-     chodzenie po urządzonych miejscach grzebalnych,

-     wyrzucanie śmieci w miejscach niedozwolonych, wyrzucanie śmieci niepochodzących z cmentarza, wypalanie śmieci.

§ 9

Zużyte kwiaty, wieńce, znicze szklane i plastikowe należy składać do wyznaczonych w tym celu pojemników. W pojemnikach tych zabrania się składowania odpadów po robotach kamieniarskich i budowlanych.

§ 10

1. Dysponent grobu jest zobowiązany do stałej troski o stan i wygląd grobu, nagrobka oraz bezpośredniego obejścia grobu.

2. Zieleń wysoka znajduje się pod opieką zarządcy cmentarza. Dysponenci grobów nie mogą we własnym zakresie wykonywać sadzenia, wycinki ani innej zmiany stanu drzew i wysokich krzewów rosnących w alejach cmentarnych lub na grobach.

§ 11

Za zniszczenia i szkody powstałe w związku z działaniem sił przyrody, kradzieżą i aktami wandalizmu zarządca cmentarza nie ponosi odpowiedzialności.

§ 12

Kształt nagrobków i pomników, umieszczone na nich napisy i użyta symbolika nie mogą naruszać wyznaniowego charakteru cmentarza.

§ 13

W przypadku powstania zniszczeń lub szpecących uszkodzeń nagrobka bądź pomnika dysponent grobu jest wzywany do wykonania naprawy w terminie określonym w wezwaniu. Jeżeli naprawa nie zostanie wykonana, zarządca cmentarza jest upoważniony do zlecenia rozebrania nagrobka lub pomnika, a dysponent nie ma prawa do odszkodowania.

§ 14

Biuro cmentarza znajduje się w ________________________________ i czynne jest __________________________________________________ .

Rozdział 3: Zasady wykonywania prac i usług przez podmioty niezależne od zarządcy cmentarza

§ 15

Wykonywanie wszelkich prac na terenie cmentarza – w szczególności w zakresie usług pogrzebowych, prac kamieniarskich, pielęgnacji zieleni, opieki nad grobami – wymaga uzyskania od zarządcy cmentarza pozwolenia na wykonanie usługi.

§ 16

Zarządca cmentarza lub osoby upoważnione przez niego mają prawo do kontroli dokumentu uwierzytelniającego prowadzenie działalności gospodarczej oraz zlecenia na organizację pogrzebu.

§ 17

Wszyscy wykonawcy mają prawo do świadczenia usług na jednakowych warunkach.

§ 18

Wykonawcy zobowiązani są do zachowania czci wobec osób zmarłych oraz powagi miejsca kultu religijnego, a w szczególności swoimi działaniami nie mogą w jakikolwiek sposób zakłócać przebiegu uroczystości pogrzebowych.

§ 19

Wykonawcy ponoszą pełną odpowiedzialność za wszelkie szkody i straty wyrządzone w mieniu cmentarza i osób trzecich oraz zobowiązani są do naprawienia wyrządzonej przez siebie szkody i zadośćuczynienia osobom poszkodowanym. Wykonawcy ponoszą wyłączną odpowiedzialność za działania i zaniechania swoich pracowników, realizujących prace i usługi na terenie cmentarza.

§ 20

W przypadku stwierdzenia przez zarządcę cmentarza: rażących uchybień przy wykonywaniu prac lub usług bądź nieprzestrzegania przez wykonawcę postanowień regulaminu albo uchybienia wymogom liturgii i zasadom obowiązującym w miejscu świętym zarządca cmentarza może zastosować wobec takiego wykonawcy czasowy lub stały zakaz działalności na cmentarzu.

§ 21

Wszelkie prace budowlane mogą być realizowane przez dysponenta grobu lub upoważnionych przez niego wykonawców na podstawie udzielonego pełnomocnictwa lub umowy.

§ 22

Usytuowanie grobu musi być zgodne z planem zagospodarowania cmentarza oraz musi zachowywać wymiary grobu.

§ 23

Usługi kamieniarskie mogą być świadczone przez wykonawców po przedstawieniu projektu zagospodarowania grobu i jego otoczenia. Projekt zagospodarowania grobu i jego otoczenia może obejmować jedynie wymiar placu miejsca grzebalnego, który został określony w dokumencie potwierdzającym prawo do dysponowania grobem.

§ 24

Usługi i prace kamieniarskie przy grobach mogą być wykonywane tylko w dni robocze oraz w sobotę w godzinach otwarcia cmentarza po uprzednim uzyskaniu zgody zarządcy cmentarza i zgłoszeniu zakresu prac w biurze cmentarza.

§ 25

Wykonawcy usług kamieniarskich zobowiązani są – na wezwanie zarządcy cmentarza lub osób przez niego upoważnionych – okazać pozwolenie na prowadzenie prac kamieniarskich. W przypadku braku pozwolenia na prowadzenie prac kamieniarskich zarządca cmentarza ma prawo zabronić wykonywania usług kamieniarskich i nakazać opuszczenie terenu cmentarza, a w razie potrzeby wezwać odpowiednie służby porządkowe lub policję.

§ 26

W sprawach nieuregulowanych w niniejszym regulaminie mają zastosowanie przepisy prawa kanonicznego oraz normy prawa polskiego.

§ 27

Niniejszy regulamin wchodzi w życie w dniu zatwierdzenia przez Parafialną Radę Duszpasterską Rzymskokatolickiej Parafii _________________.

Oświadczenie o przyjęciu regulaminu

Powyższy regulamin może być przedkładany do zaakceptowania osobom wybierającym pogrzeb na cmentarzu parafialnym. Powinny one złożyć wówczas oświadczenie tej lub analogicznej treści:

Wybierając miejsce pogrzebu na cmentarzu parafialnym parafii _______________________________ w ____________________________ oświadczam, że zapoznałem/łam się z regulaminem tego cmentarza i akceptuję jego postanowienia.

data i miejsce:        _______________________________________________

podpis:    ______________________________________________________

ANEKS 3 (do instrukcji):

OŚWIADCZENIE Nr _____

       Oświadczam, iż nagrobek/grobowiec usytuowany

w kwaterze ___________________________, rząd _______, nr grobu ____

dla śp. _______________________________________________________.

w dniu ______________________ ma wartość ______________________ zł

(słownie:_______________________________________________ złotych),

na dowód czego dołączam kopię faktury. Przyjmuję do wiadomości, iż tylko taka kwota podlega roszczeniom z ubezpieczenia z tytułu odpowiedzialności cywilnej, tj. z winy administratora cmentarza.

_____________________            ______________________

podpis zarządcy cmentarza                     podpis osoby zlecającej

                                                   postawienie nagrobka

                                                   lub osoby upoważnionej

_____________________________, dnia ___________________

ANEKS 4:

Umowa o administrowanie nieruchomością

zawarta w _____________________________ w dniu _________ pomiędzy:

Parafią _______________________________________________________

w _________________________________________, reprezentowaną przez

proboszcza – księdza ____________________________________________,

zwaną dalej „właścicielem nieruchomości”

a ___________________________, zwanym dalej „administratorem”.

§ 1

Strony stwierdzają, że przedmiotem tej umowy jest położona w _______ _____________________________________________________ przy ulicy __________________________________________________ nieruchomość (cmentarz), dla której Sąd Rejonowy w ______________________________ ____________________ Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą numer _____________________________. Nieruchomość ta składa się z działki numer __________________ o powierzchni _________ m2, karta mapy ________________, obręb _______________ oraz usytuowanej na niej kaplicy pogrzebowej, w której łączna powierzchnia wraz z pomieszczeniami do niej przynależnymi wynosi _________________ m2.

Stan faktyczny i techniczny nieruchomości został opisany w protokole zdawczo-odbiorczym, stanowiącym załącznik numer 1 do niniejszej umowy.

§ 2

1. Właściciel nieruchomości powierza, a administrator przyjmuje na zasadzie wyłączności obowiązki administracji nieruchomością, o której mowa w § 1 niniejszej umowy w zakresie niewykraczającym poza zwykły zarząd.

2. Za uprzednią zgodą właściciela nieruchomości administrator może powierzyć wykonanie określonych czynności osobom trzecim.

§ 3

1. Administrator zobowiązuje się do administrowania nieruchomością w sposób, który zapewni jej prawidłowe oraz zgodne z prawem polskim i prawem kanonicznym funkcjonowanie, a w szczególności do:

a. starannego i godnego przygotowania miejsc grzebalnych (wykopanie grobu ziemnego, przygotowanie niszy urnowej, prace grabarskie we wnętrzu grobu murowanego) do ceremonii pogrzebowej;

b. prowadzenia duplikatów ksiąg cmentarnych i planu cmentarza;

c. utrzymania w należytym stanie, porządku i czystości kaplicy pogrzebowej wraz z pomieszczeniami do niej przynależnymi oraz terenu cmentarza (zamiatanie ścieżek, koszenie trawy, zimowe utrzymanie głównych ścieżek i tym podobne) i chodnika wokół niego;

d. sprawowania nadzoru nad budową, wymianą, remontem nagrobka na grobie ziemnym lub prowadzeniem prac budowlano-montażowych w części nadziemnej lub podziemnej grobu murowanego;

e. kontroli prawidłowej realizacji umów o dostawę energii elektrycznej, wody i odbioru ścieków, wywozu śmieci i innych zanieczyszczeń.

2. Po zakończeniu budowy, wymiany czy remontu nagrobka na grobie ziemnym lub po zakończeniu prac budowlano-montażowych w części nadziemnej lub podziemnej grobu murowanego administrator zobowiązany jest do odebrania od wykonawcy oświadczenia, że prace te zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną i obowiązującymi zasadami prowadzenia robót budowlanych, oraz do dostarczenia tego oświadczenia do siedziby parafii. Wzór takiego oświadczenia stanowi załącznik numer 2 do niniejszej umowy.

§ 4

1. Administrator nie jest upoważniony do czynności przekraczających zakres tak zwanego zwykłego zarządu, a w szczególności do: sprzedaży nieruchomości, obciążania nieruchomości prawami osób trzecich, zmiany przeznaczenia nieruchomości lub jej części, dokonania podziału nieruchomości, udzielania zgody na budowę, wymianę czy remont nagrobka na grobie ziemnym lub na prace budowlano-montażowe w części nadziemnej lub podziemnej grobu murowanego oraz przyjmowania ofiar z tym związanych, przyjmowania ofiar składanych przez wiernych przy okazji pogrzebu kościelnego oraz ofiar za rezerwację miejsca grzebalnego lub jej prolongatę.

2. Administrator może reprezentować właściciela w sprawie przekraczającej zakres zwykłego zarządu wyłącznie na podstawie odrębnego pełnomocnictwa.

§ 5

1. Administrator z tytułu przygotowania miejsc grzebalnych (wykopanie grobu ziemnego, przygotowanie niszy urnowej, prace grabarskie we wnętrzu grobu murowanego) pobiera opłaty na podstawie wystawionych faktur, według ustalonego i podanego do publicznej wiadomości cennika. W tym celu prowadzi odpowiednią dokumentację podatkową i ma obowiązek rozliczania się we własnym imieniu z właściwym urzędem skarbowym.

2. Cennik ten wraz z regulaminem cmentarza winien być umieszczony w widocznym miejscu przy wejściach na cmentarz.

§ 6

Administrator zobowiązany jest do umożliwienia wykonywania usług pogrzebowych i kamieniarskich wszystkim podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą w tym zakresie na zasadach wolnej konkurencji.

§ 7.

Koszty związane z prowadzeniem cmentarza są dzielone pomiędzy właściciela nieruchomości a administratora w następujący sposób:

-     właściciel nieruchomości pokrywa koszty budowy i remontu kaplicy pogrzebowej, ogrodzenia, ścieżek, miejsca składowania odpadów, miejsca pobierania wody oraz opłaty za wywóz śmieci (można ewentualnie dokonać procentowego podziału z administratorem kosztów wywozu śmieci),

-     administrator pokrywa opłaty za energię elektryczną i wodę.

§ 8

1. Umowa została zawarta na czas _________________________ .

2. Każda ze stron może wypowiedzieć niniejszą umowę bez podania powodu, z zachowaniem okresu wypowiedzenia, który wynosi jeden miesiąc – liczony od końca miesiąca, w którym nastąpiło wypowiedzenie umowy.

3. Wypowiedzenie umowy ze skutkiem natychmiastowym może nastąpić w przypadku rażącego zaniedbywania przez administratora obowiązków wynikających z niniejszej umowy bądź w wyniku postępowania w sposób sprzeczny z przepisami prawa polskiego lub prawa kanonicznego.

4. Wypowiedzenie umowy musi być dokonane na piśmie.

5. Strony mogą rozwiązać umowę w każdym czasie na mocy porozumienia stron.

6. W okresie wypowiedzenia administrator przekaże nieruchomość protokołem zdawczo-odbiorczym właścicielowi nieruchomości.

§ 9

Wszelkie zmiany i uzupełnienia niniejszej umowy wymagają zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności.

§ 10

W sprawach nieunormowanych niniejszą umową mają zastosowanie właściwe przepisy, zwłaszcza ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., Nr 118, poz. 687 z późn. zm.), ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku państwa do Kościoła katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1169 z późn. zm.) i ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.).

§ 11

Administrator ponosi na zasadzie art. 471 Kodeksu cywilnego odpowiedzialność za szkody powstałe z jego winy w związku z administracją nieruchomością, o której mowa w § 1. oraz na zasadzie art. 474 Kodeksu cywilnego za działania lub zaniedbania osób, z pomocą których swoje zobowiązania z niniejszej umowy wykonuje.

§ 12

Strony będą dążyły do polubownego rozstrzygnięcia wszelkich ewentualnych sporów. W razie nieosiągnięcia porozumienia strony poddadzą spór rozstrzygnięciu sądu właściwemu miejscowo ze względu na położenie nieruchomości.

§ 13

Umowę sporządzono w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze stron.

ANEKS 5 (załącznik 1 do umowy):

Protokół zdawczo-odbiorczy

Protokół zdawczo-odbiorczy

z przekazania dnia ________________ r.

nieruchomości stanowiącej własność Parafii _________________________,

sporządzony dnia _________________ r.

Stroną przekazującą jest:

Parafia ________________________________________ posługująca się

numerem NIP: _________________________ oraz numerem REGON:

_____________________________ zwana dalej „Parafią” reprezentowaną

przez: Księdza ______________________________ – proboszcza Parafii.

Stroną przejmującą jest: __________________________________________

zwany dalej „______________________” reprezentowanym przez:

_____________________________________________________________.

1. Podstawą prawną do przekazania nieruchomości jest umowa o administrowanie nieruchomością z dnia ________________r.

CHARAKTERYSTYKA NIERUCHOMOŚCI

2. Nieruchomość położona przy ulicy _______________________________ w ________________________________________________________
jest nieruchomością niezabudowaną/zabudowaną mającą założoną Księgę Wieczystą numer __________________, w skład nieruchomości wchodzą:

a. działka gruntu numer ___________ o powierzchni ________________ m2 położona w obrębie __________________, karta mapy ___________________,

b. budynek _______-kondygnacyjny, o charakterze użytkowym (kaplica pogrzebowa) o łącznej powierzchni użytkowej _________ m2.

3. Budynek zbudowany został w _______ roku. Remont kapitalny wykonano w roku ____________. Budynek został wzniesiony w technologii _____________________________________.-

4. Dokumentacja budynku:

a. Dokumentacja techniczna:

-     Książka obiektu budowlanego ____________ szt.

-     I założona w _________ r. zak. w            _________ r.

-     II założona w _________ r. zak. w           _________ r.

-     _____________________________________

-     projekt architektoniczno-budowlany TAK/NIE*

-     projekt / inwentaryzacja instalacji wodno-kanalizacyjnej TAK/NIE*

-     projekt / inwentaryzacja instalacji elektrycznej TAK/NIE*

-     projekt / inwentaryzacja instalacji gazowej TAK/NIE*

-     projekt / inwentaryzacja instalacji centralnego ogrzewania TAK/NIE*

-     projekt zagospodarowania terenu TAK/NIE*

-     projekt ____________________________________

-     projekt ____________________________________

-     projekt ____________________________________

b. Inne dokumenty związane z budynkiem:

-     dokument przekazania środka trwałego (PT) TAK/NIE*

-     _____________________________________________

-     _____________________________________________

-     _____________________________________________

-     _____________________________________________

-     _____________________________________________

c. Aktualne protokoły przeglądów technicznych budynku oraz jego urządzeń i instalacji, a także ekspertyzy techniczne:

-     budynku – przegląd pięcioletni    ___________ (data)

-     budynku – przegląd roczny                   ___________ (data)

-     budynku – przegląd półroczny    ___________ (data)

-     operat z inwentaryzacji wraz z kartoteką __________ (data)

-     instalacji gazowej                              ___________ (data)

-     przewodów kominowo-dymowych, spalinowych       
i wentylacyjnych                               ___________ (data)

-     instalacji elektrycznej i odgromowej          ___________ (data)

-     urządzeń podlegających pod dozór techniczny         
UDT                                            ___________ (data)

-     ekspertyzy mykologiczne                     ___________ (data)

-     inne: _________________________________________ .

5. Dokumentacja administracyjna:

a. plany poszczególnych kondygnacji TAK/NIE*,

b. inne ____________________________________________ .

6. Dokumentacja eksploatacyjna:

a. umowa o dostawę energii elektrycznej do nieruchomości JEST/NIE MA/INNE* ______________________

b. umowa na dostawę gazu do nieruchomości JEST/NIE MA/INNE* ______________________

c. umowa na dostawę wody i odprowadzanie ścieków z nieruchomości/budynku JEST/NIE MA/ INNE* ______________________

d. umowa na dostawę energii cieplnej do nieruchomości JEST/NIE MA/INNE* ___________________________________

e. umowa na wywóz nieczystości stałych i płynnych JEST/NIE MA/INNE* ______________________

f. umowa na usługi sprzątania JEST/NIE MA/ INNE* ______________________

g. specyfikacja powierzchni sprzątanej w m2 :

wewnętrzna            ______________________ m2

zewnętrzna             ______________________ m2

tereny zielone          ______________________ m2

7. Parafia oświadcza, że kontrole wymienione w pkt. 3 niniejszego protokołu zostały dokonane przez osoby posiadające wymagane przepisami prawa budowlanego uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności.

8. Parafia oświadcza, iż wszelkie zobowiązania, obciążenia związane z mediami, usługami, umowami są w pełni uregulowane.

9. Stany liczników

Stan licznika wody ciepłej m3
Stan licznika wody zimnej m3
Stan licznika prądu KhW
Stan licznika gazu m3

Uwagi:

_____________________________________________________

_____________________________________________________

_____________________________________________________

_____________________________________________________

Data przekazania nieruchomości w administrowanie __________ r.

10. Protokół sporządzono w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze stron.

parafia    _____________________

* – niepotrzebne skreślić

ANEKS 6 (załącznik 2 do umowy):

oświadczenie wykonawcy

OŚWIADCZENIE WYKONAWCY

Oświadczam, iż nagrobek/grobowiec usytuowany w kwaterze __________, rząd __________, nr grobu __________, na zlecenie _____________________________________________________________, adres _______________________________________________________, telefon ____________________ w dniu ________________ r. wykonałem zgodnie ze sztuką budowlaną, przestrzegając obowiązujących zasad prowadzenia robót.

                                        ____________________________

                                                               podpis

______________________________, dnia __________ r. 

Arcybiskup

SylwetkaNauczanieKalendarium
kalendarium

POCZTA ELEKTRONICZNA

Nowa poczta

Metropolitalne Święto Rodziny

MSR

Historia Archidiecezji

historyczna

Galeria

galeria3

Proces Beatyfikacyjny

machaw08

II Synod

Synod2

Kalendarz wydarzeń

Instytucje

Duszpasterstwa

Ruchy i stowarzyszenia

Media